Przejdź do treści głównej
Academically Reviewed

Przegląd akademicki dokonany przez Dr Jennifer Schulz, Ph.D., adiunkt psychologii.

Test postaw woke

Test postaw woke mierzy współczesne przekonania o sprawiedliwości społecznej, tożsamości i równości, opierając się na zweryfikowanych narzędziach z literatury przedmiotu. Bazując na takich skalach jak Skala Postaw Krytycznej Sprawiedliwości Społecznej (CSJAS) Lahtinena, Skala Sprawiedliwości Społecznej (SJS) oraz Podstawowe Orientacje Sprawiedliwości Społecznej (BSJO), test ten ujmuje postawy wobec nierówności systemowej, inkluzji i norm kulturowych. Oceniając zgodę ze stwierdzeniami na takie tematy jak rasa, płeć i reforma instytucjonalna, test daje wgląd w wartości i priorytety kształtujące współczesną ideologię progresywną.

Czy jesteś woke? Przy każdym z poniższych stwierdzeń wskaż swoją zgodę.

Pytanie 1 z 25

Podejścia ślepe na kolor skóry w kwestii rasy wyrządzają więcej szkody niż pożytku, ponieważ ignorują nierówność strukturalną.

Nie zgadzam się
Zgadzam się

POWRÓT NASTĘPNE

Ideologia woke to termin opisujący zestaw postaw społecznych i politycznych, które kładą nacisk na świadomość nierówności systemowej, dyskryminacji i sprawiedliwości społecznej. Pierwotnie wywodzący się z afroamerykańskiego angielskiego wernakularnego (AAVE), termin „woke” początkowo oznaczał bycie świadomym niesprawiedliwości społecznych, szczególnie tych dotykających zmarginalizowane społeczności. Z czasem koncepcja rozszerzyła się, obejmując szersze zaangażowanie w identyfikowanie i przeciwdziałanie nierównościom związanym z rasą, płcią, seksualnością, niepełnosprawnością i innymi kategoriami społecznymi.

W swej istocie ideologia woke kładzie nacisk na rozpoznawanie strukturalnych nierównowag władzy. Jej zwolennicy twierdzą, że nierówność nie jest wyłącznie wynikiem indywidualnych zachowań, lecz jest zakorzeniona w instytucjach, politykach i normach kulturowych. Ta perspektywa często wiąże się z badaniem historycznych i współczesnych systemów, w tym edukacji, systemu prawnego, zatrudnienia i mediów, w celu zidentyfikowania wzorców wykluczenia lub upośledzenia. Ideologia woke zachęca zarówno do świadomości, jak i do działania, sugerując, że rozpoznanie nierówności powinno łączyć się z wysiłkami na rzecz jej zakwestionowania lub skorygowania.

Język i terminologia odgrywają istotną rolę w myśli woke. Terminy takie jak „mikroagresje”, „przywilej”, „intersekcjonalność” i „język inkluzywny” są często używane do opisywania subtelnych form dyskryminacji, nakładających się tożsamości społecznych oraz sposobów, w jakie słowa mogą kształtować postrzeganie społeczne. Zwolennicy argumentują, że precyzyjny i inkluzywny język może zmniejszać krzywdę, sprzyjać poczuciu przynależności i czynić dyskusje o nierówności bardziej dostępnymi. Co istotne, te ramy językowe mają także uświadamiać jednostkom, jak struktury społeczne mogą wpływać na zachowania i postrzeganie, nawet nieumyślnie.

Ideologia woke jest ściśle związana z aktywizmem i reformą instytucjonalną. Zwolennicy często opowiadają się za zmianami w polityce, reprezentacji i praktykach organizacyjnych, aby uzyskać bardziej sprawiedliwe wyniki. Przykłady obejmują inicjatywy mające na celu dywersyfikację miejsc pracy i programów nauczania, wysiłki na rzecz bardziej inkluzywnej reprezentacji w mediach oraz kampanie na rzecz reformy policji lub praktyk prawnych postrzeganych jako niesprawiedliwe. Krytyka społeczna i kulturowa jest również centralna dla tej ideologii, ze zwróceniem uwagi na historyczne niesprawiedliwości, symbole i narracje, które mogą utrwalać nierówność.

Krytyka ideologii woke wyłoniła się z różnych perspektyw. Niektórzy krytycy twierdzą, że jej nacisk na tożsamość społeczną i kontrolę języka może ograniczać wolność słowa, tworzyć podziały lub sprzyjać osądom moralnym opartym na postrzeganym przestrzeganiu norm społecznych. Inni utrzymują, że jej skupienie na czynnikach systemowych może umniejszać odpowiedzialność indywidualną lub wyniki oparte na zasługach. Zwolennicy argumentują jednak, że ideologia ta dotyczy przede wszystkim przeciwdziałania utrzymującym się nierównościom i budowania bardziej inkluzywnego społeczeństwa.

Ideologia woke zyskała na znaczeniu w dyskursie akademickim, korporacyjnym i publicznym w ciągu ostatnich dwóch dekad. Krzyżuje się z innymi progresywnymi ramami, w tym krytyczną teorią rasy, teorią feministyczną i studiami nad niepełnosprawnością. Jej wpływ jest widoczny w dyskusjach medialnych, programach różnorodności i inkluzji w miejscach pracy oraz inicjatywach edukacyjnych. Choć termin „woke” bywa używany w kulturze popularnej w sposób pejoratywny, jego podstawowe zasady koncentrują się na rozpoznawaniu nierówności, promowaniu równości i zachęcaniu do społecznie odpowiedzialnych zachowań.

Podsumowując, ideologia woke to ramy rozumienia i przeciwdziałania nierówności społecznej. Kładzie nacisk na analizę systemową, język inkluzywny i proaktywne zaangażowanie na rzecz zmarginalizowanych społeczności. Choć często kojarzy się z progresywnymi ruchami politycznymi, sama ideologia obejmuje szereg przekonań i praktyk mających na celu budowanie świadomości, równości i zmiany społecznej. Jej wpływ na współczesną kulturę i politykę stale ewoluuje, odzwierciedlając trwające debaty o sprawiedliwości, tożsamości i odpowiedzialności społecznej.

Źródła

  • Lahtinen, O. (2024). Construction and validation of a scale for assessing critical social justice attitudes. Scandinavian Journal of Psychology, 65(4), 693–705. DOI:10.1111/sjop.13018 — A validated instrument (CSJAS) for measuring endorsement of critical social justice beliefs (“woke” attitudes).
  • Hülle, S., Liebig, S., & May, M. (2018). Measuring attitudes toward distributive justice: The Basic Social Justice Orientations Scale. Social Indicators Research, 136(2), 663–692 — A scale assessing support for distributive justice principles: equality, need, equity, and entitlement (BSJO).
  • Torres-Harding, S., Siers, B., & Olson, B. D. (2012). Development and psychometric evaluation of the Social Justice Scale (SJS). American Journal of Community Psychology, 50(2), 77–88 — Measures social justice–related attitudes, norms, and perceived control.

Najczęściej zadawane pytania

Co mierzy Test postaw woke?

Mierzy zgodę ze współczesnymi przekonaniami o sprawiedliwości społecznej, tożsamości i równości, wykorzystując stwierdzenia dotyczące rasy, płci i reform instytucjonalnych.

Na jakich istniejących skalach opiera się test?

Test opiera się na Skali Postaw Krytycznej Sprawiedliwości Społecznej (CSJAS) Lahtinena, Skali Sprawiedliwości Społecznej (SJS) oraz Podstawowych Orientacjach Sprawiedliwości Społecznej (BSJO).

Co sugeruje wyższy wynik w teście?

Wyższy wynik sugeruje silniejszą zgodę z wartościami i priorytetami kojarzonymi ze współczesną ideologią progresywną.

Na jakich tematach skupiają się stwierdzenia w teście?

Stwierdzenia skupiają się na strukturalnych nierównowagach władzy, reformie instytucjonalnej oraz używaniu takich terminów jak mikroagresje, przywilej i intersekcjonalność.

Skąd pochodzi termin woke?

Termin pochodzi pierwotnie z afroamerykańskiego angielskiego wernakularnego (AAVE) i odnosił się do świadomości niesprawiedliwości społecznych dotykających zmarginalizowane społeczności.

Test postaw woke

Dlaczego warto skorzystać z tego testu?

1. Bezpłatny i dostępny. Test postaw woke jest dostępny bezpłatnie, co pozwala Ci zbadać swoje przekonania i postawy związane ze sprawiedliwością społeczną, inkluzją, równością, świadomością kulturową i myśleniem systemowym. Zapewnia uporządkowany sposób refleksji nad wartościami, które wpływają na współczesne debaty społeczne i polityczne.

2. Opracowany na podstawie nauki. Odpowiedzi w teście są anonimizowane i włączane do bazy danych w celach badawczych. Przeprowadzane są analizy, aby zapewnić, że wyniki są rzetelne, spójne i znaczące, co pozwala na dokładny pomiar postaw w różnych populacjach.

3. Stworzony przez ekspertów. Ten test powstał przy udziale badaczy i specjalistów z dziedziny psychologii, nauk społecznych i pomiaru postaw. Jego konstrukcja opiera się na zweryfikowanych narzędziach, takich jak Skala Postaw Krytycznej Sprawiedliwości Społecznej (CSJAS), Skala Sprawiedliwości Społecznej (SJS) oraz Skala Podstawowych Orientacji Sprawiedliwości Społecznej (BSJO).